Askerliğim esnasında bir subayın yüksek lisans projesini yaparken öğrendim Celal Birsen ismini. Okuduğum metin, masalsı bir başarının vakasıydı. Yakalanan başarı bende markaya karşı bilinirliğin yanı sıra bir de sempati oluşturdu diyebilirim.

Vakayı okuduktan sonraki farkındalıkla altında durduğum, yolda gördüğüm şemsiyelerin markalarına dikkat etmeye başladım. İşte oradaydı, Celal Birsen. Daha sonra markalarını, mağaza ve department store vitrinlerine yapıştırılmış “Celal Birsen şemsiyeleri burada satılmaktadır” yazılı stickerlarda görmeye başladım. Belki çoktandır vardı da ben yeni farkına varıyordum, bilemiyorum.

Geçen Cuma akşamı bir Boyner mağazasında dolaşırken bu küçük köşe standları Göze‘nin dikkatini çekti.

Boyner’de bu şık standlarla köşeleri kapmanın yanı sıra, işin en hoşumuza giden kısmı şemsiyelerin rastgele değil, ilgili ürünlere göre yerleştirilmesi oldu. Kadın spor giyim reyonunda daha renkli, portatifliğe önem verilmiş ve zarif tasarımlar yer alırken, Erkek giyim ve takım elbiselerin satıldığı reyonlarda kıyafetlere göre uygun, üzerlerinde “premium” yazan daha ciddi, koyu ve sofistike tasarımlı şemsiyeler mevcuttu.

Mağaza içerisinde herhangi bir köşede bütün ürünleri sergileyerek işin kolayına kaçmak varken böylesi bir yaklaşım sergilemeleri, marka Celal Birsen olduğundan beni fazla şaşırtmadı. Mağaza içi iletişim öğeleri kullanılmıyor, ancak standların iki üç tanesini atlasanız bile ilgili olduğunuz reyondaki ürünlere bakarken ilginizi çekebilecek başka bir stand karşınıza çıkıyor.

Bilinirlik ve prestij açısından mağazaya kesinlikle evet, ama satış için department store’larda bu şekilde yayılmak Celal Birsen mağazası açmaktan daha etkili olmalı.

Fotoğrafı Ukrayna – Odessa‘da çektim. Çok az insan İngilizce konuşabildiğinden, dil sorunu yaşadığım bir yer olarak hafızamda yerini aldı. Öyle ki, karnımı doyurmak için girdiğim cafelerde İngilizce menü bulamayıp, soluğu McDonald’s'ta aldığımda, siparişimle ilgilenen kızdan, oldukça popüler ve kolay bir seçim olan Big Mac menüsünü , iletişim problemimiz yüzünden 8 dakikada alabildim.

McDonald’s'ı nasıl tanıdım? O kocaman, M şeklindeki “arch”ından.
Honda’yı nasıl tanıdım? Logosundan.

Düşünüyorum da, Türk şirketlerinden kaçını, ismi Rusça yazılsa tanıyabiliriz? Hangisinin logosu, Nike gibi, McDonalds gibi, Honda gibi iz bıraktı hafızamızda?

Efes Pilsen, Turkcell, Eczacıbaşı, Petrol Ofisi… Bunlar benim aklıma gelenler.
İsmi Rusça yazılsa da gerek logosuyla, gerek kimliğiyle, gerekse de diğer brand equity öğeleriyle bütünleşmiş, tanınmak için ismine gerek duymayan kaç Türk firması geliyor aklınıza?

“Ben bu polemiği -pek fazla TV izlemediğimden olsa gerek- daha dün gördüm. Kararımı vermem 10 saniyemi aldı.

Marka olduğunu varsayarak kendi kendime şu soruları sordum:

Hülya Avşar markasının kişiliği nedir?
Hülya Avşar’ın farklılaştığı nokta nedir?
Hülya Avşar’ın hedef kitlesi kimdir?

Kişiliği… Oyuncu mu? Sanatçı mı? Yorumcu mu? Manken mi? Talk Show’cu mu? Girişimci mi? İş kadını mı? Hepsinden biraz (ya da hiçbiri).

Farklılaştığı nokta… Piyasadaki manken – sosyetik – şarkıcı çöplüğü içerisinde ilk ve en bilinen olması dışında nesi özel? Başarısız girişimcilik kariyeri mi? Sürekli desteklendiğini bilmemize rağmen hakkında çizilen güçlü kadın resmi mi? Hepsi (ya da hiçbiri).

Hedef kitlesi… Gençler mi? Orta yaşlılar mı? Snob kesim mi? Varoşlar mı? Laikler mi? Muhafazakarlar mı? Cevap yine, hepsinden biraz (ya da yine hiçbiri).

Siz kişiliği olmayan, silik bir marka biliyor musunuz? Ya da farklılaşamayan, hedef kitlesini tanımlayamayan?

Kardeşi Helin, marka olma şansına Hülya Avşar’dan daha fazla sahiptir, hatta belki de olmuştur. Tutarlıdır, yalnızca gece kulüplerinde gezer. Gündemdeki diğer insanlardan farklılaşacak denli hedonisttir, işle güçle ilgisi olmaz, hedef kitlesi de magazin insanlarıdır.

Kişilerin markalaşması ölümle kalımla ilgili bir konu değil, isimle de ilgili değil, insanlara yaşattığı deneyimle, imajla, değerle ilgilidir.

Helin Avşar deyince benim aklıma çok net bir insan profili geliyor. Ancak Hülya Avşar deyince tanım yapamıyorum. Bana soracak olursanız, Hülya Avşar kesinlikle bir marka değildir.“

Benim yorumum bundan ibaret, ekleme yapmak isteyen?

Saçma sapan şeyler izlemeye tahammül edemediğimden haberin çıkmasını da bekleyemedim. Üzerine biraz düşündüm de, bu zaten bir şey değil. İstanbul’da doğup büyümüş bir birey olarak, çoktandır marka seçiciliğim, ya da ‘marka hastalığı’m var. Daha küçücük çocukken American Eagle ayakkabılar (hala da dururlar, fotoğrafını koymak isterdim ama neredeler bilmem), Lee pantolonlar giyer, evdeki CK One parfümü çaktırmadan kullanırdım =)

Ben hem bahçede oynayıp mahallede yaramazlık yaparak, hem de evimde o zamanın konsol oyunlarından Sega’larla, Amiga’larla oynayarak büyüdüm. Hamurum biraz eski, biraz yeni yani. Her iki tarafa da biraz yakınım.

O günleri düşünürsek, İstanbul’da bile sokakta reklam yoktu, oynadığımız konsol oyunlarında reklam yoktu, gördüğümüz tek farklılaşma metalci-acidci farklılaşmasıydı. Çeşit azdı, dolayısıyla aldığımız mesaj da azdı.
Bugüne baktığımızda, televizyonun ve oyunların daha da ötesinde, internet gibi bir iletişim ağı var. Artık gençlere, potansiyel müşterilere ulaşmanın en kolay yolu. Mesajını küçük yaşta verip zihinlerde yer edinmen için en büyük fırsat.

Ben American Eagle ayakkabılar giyerken kaç yaşındaydım? Ayakkabının numarasını düşünerek, herhalde 4 ya da 5 diyebilirim. Bilinçli bir seçimden ziyade ayakkabının görüntüsüyle duygusal bir seçim yapmış olduğumu varsayıyorum.
Lee pantolonlar giydiğimde ilkokul’a gittiğimi net olarak hatırlıyorum, çünkü o zaman herkes Levi’s tutkunuydu ve bu yüzden Lee’yi tercih ediyordum.
Artık CK One kullanmıyorum, ama halen en sevdiğim kokulardan biridir ve inanın, şişesini dahi görsem çocukluğumdan beri beni büyüleyen o koku burnuma gelir…

Benim çocukluğumda bile bariz bir seçicilik vardı, şimdiki çocuklar bu mesaj bombardımanı içerisinde yaşarken nasıl olup da marka farkındalığı yaşamasınlar?
Diyeceğim o ki, bence bu.. hastalık, çoktandır vardı. Yalnızca insanlar, bu tip imtiyazlara daha fazla bedel ödemeye başladıklarından rahatsızlık duymaya başladılar.

Ben kimim?
Yeditepe Üniversitesi Uluslararası Ticaret ve İşletmecilik bölümünden mezunum. Mezun olmadan önce bir inşaat bir de tekstil üzerine çalışan bir dış ticaret sermaye şirketinde çalıştım. Arından böylesi sıradan bir işi hayatımın sonuna kadar yürütemeyeceğimi anlayarak esas ilgilendiğim Pazarlama alanında kariyer yapmaya karar verdim ve bu zamanla Pazarlama İletişimi‘ne doğru ivme gösterdi.
Leo Burnett’ta stratejik planlama ile başladım, bu süre zarfında P&G, Pfizer ve başka firmaların lansman – farkındalık çalışmaları ve çeşitli kampanyalarının yürütülmesinde ve stratejik planlamasında doğrudan ve dolaylı rollerim oldu. Askerlik yüzünden ayrıldığım işime geri dönmememin nedeni artık oyunun kurumsal tarafında yer almak istememdi.
Askerliğin ardından kurumsal hayata geçene kadar bir süre Güven Borça’nın ofisinde marka danışmanlığı yaptım. Bu süre zarfında inşaat sektörü ve FMCG markalarıyla ilgili projelerde yer aldım.
Şu an gıda sektöründe, bulunduğu kategorinin lideri olan bir markanın PR & Dijital pazarlama sorumlusuyum. Hergün yalnız hizmet ettiğim markanın değil, kategorinin de gelişmesi için iletişim odaklı pazarlama ve farklılaşma stratejileri geliştiriyor, kirlenmemiş, tüketiciye dokunabileceğimiz mecralar araştırıyor ve yaratıcı yaklaşımlar geliştiriyorum.
Aynı zamanda Yeditepe Üniversitesi’nde Bütünleşik Pazarlama İletişimi Yönetimi yüksek lisansı yapıyor ve bu tempo içerisinde hayatıma daha fazla zaman ayırmaya çalışıyorum…

İlgilenirim
Motorsikletimle, yelken sporuyla, fotoğraf makinemle ve fotoğrafçılıkla uğraşmakla, icra ettiğim dövüş sanatı olan Wing Tzun’la, el yapımı projeksiyon cihazı gibi ‘do-it-yourself’ projelerle, sosyal medya’yı takip etmekle…

Severim
Rock müziği ve Soundtrack’leri, Trevanian’ın Shibumi’sini, dekorasyon ve ev işlerini, PC ve PS oyunlarını, yağmurda yürümeyi, 3 boyutlu puzzle’ları, Casual giyinmeyi, Non-fat latte’yi, ilginç tasarımları olan fotoğraf çerçevelerini, sürpriz yapmayı ve insanların benden beklemediklerini gerçekleştirmeyi…

Sevmem
Klasikleri, Kurtlar Vadisi’ni ve dizi karakterlerine benzer imajlarda giyinenleri, kişisel gelişim ve ikna psikolojisini öğreteceğini iddia eden kitapları, kısa mesafeler için vasıta kullanmayı, sıcak havayı, Cola’yı, sigarayı ve benzer zehirleri, trafikte takılıp kalmayı, ben-merkezci insanları…

Korkularım
Servis şoförü bir ağabey bana, aracını 4 senelik büyük bir borca girerek aldığını söylediğinde ona; “Abi nasıl cesaret ettin, büyük konuşmayım ama ben korkar, yapamazdım” demiştim.
Aldığım cevap; “Korkarsan hayatta hiçbir şeye sahip olamazsın” olmuştu. Kendime pay çıkardığım iyi bir öğretidir benim için.
Endişelerimin korkulara dönüşmesine izin vermiyorum. Dolayısıyla yok.

Favori Markalarım
1- Red Bull
2- Smirnoff
3- Macintosh
4- Beşiktaş JK
5- Nikon

Şimdilik bu kadar… ve tekrar; Hoşgeldiniz! =)